Frank Albert Fetter

Frank A. Fetter, Indiana University ve Cornell University'de öğrenim gördü; doktora derecesini 1894'te Halle Üniversitesi'nde aldı. Hayatının büyük bölümünde Cornell University'de (1901-1911) ve Princeton University'de (1911-1934) ders verdi. Sermaye, faiz ve kira faizi üzerine bilimsel makalelerinde ve özellikle iktisadi ilkelere dair iki incelemesinde (Fetter, 1904 ve 1915) Fetter, Eugen von Böhm-Bawerk ve Avusturya Okulu temeline dayanarak olağanüstü bütünleşik bir kuramsal çerçeve kurdu. Bunu, iktisadı her türlü Ricardocu ya da başka İngiliz-nesnelci değer ve bölüşüm kuramlarının izlerinden, özellikle her türlü diferansiyel rant kuramından ve verimlilik-faiz kuramından arındırarak başardı. Başarılarının büyük bölümü, kira faizinin dayanıklı bir malın zaman birimi başına fiyatı olarak günlük anlamda kavranmasına dayanıyordu. Tüketim mallarının fiyatlarının onların marjinal faydası tarafından belirlendiğini ve bu değerlerin de üretim faktörlerinin kira fiyatlarını yükleme (imputation) yoluyla belirlediğini göstermeyi başardı. Dayanıklı bir malın (toprak, sermaye malları vb.) sermaye değeri ya da fiyatı, dolayısıyla beklenen gelecekteki kira faizlerinin toplamı tarafından belirlenir; bu toplam, toplumsal zaman tercihi ya da faiz oranı ile iskonto edilir. Faizin saf bir zaman tercihi kuramını ortaya koymakla Fetter, Böhm von Bawerk'in ötesine geçti. Hem verimlilik hem de zaman tercihi son derece önemlidir, ancak tümüyle farklı iktisadi işlevlere sahiptir: Birincisi bir faktörün kira fiyatlarını belirler, ikincisi faiz oranlarını belirler. Gelecekteki kira faizleri toplanır ya da bugünkü sermaye değerine „kapitalize edilir". Fetter, kendi kuramını çoğu zaman „faizin kapitalizasyon kuramı" olarak adlandırdı. Fetter, iktisadi sistemin tümüne nüfuz eden zaman piyasasının, yani şimdiki malların gelecekteki mallarla takas edildiği piyasanın bugüne dek en iyi betimlemesini sundu. Zaman piyasasına yalnızca kredi piyasaları dahil değildir; bu piyasa, girişimcilerin iskonto edilmiş üretim faktörlerini para aracılığıyla satın aldıkları ve bir zaman ya da faiz geliri ürettikleri tüm piyasalar biçiminde de var olur. Girişimciler, ekonomiyi, tüm piyasa katılımcılarının marjinal faydası, marjinal verimliliği ve zaman tercihleri tarafından belirlenen, hiçbir zaman ulaşılamayan genel bir dengeye doğru yönlendirerek kâr elde ederler. Fetter, kapitalizasyon kuramından hareketle, bağımsız biçimde Mises'çi bir konjonktür teorisi geliştirdi (Fetter, 1977, 260-316). Hayatının son yıllarında Fetter, değer ve bölüşüm kuramını bir kenara bırakarak kendini monopol teorisinin sorunlarına adadı. Odağını monopol teorisine kaydırması, iki dünya savaşı ve Alfred Marshall'ın egemenliğini sürdüren neo-Ricardocu kuramıyla birleşince, Fetter'in iktisada yaptığı önemli katkıların modern iktisadın kuramsal yapısına yeterince yerleştirilmemesine yol açtı.